Αστερισμοί

 

Μικρά Άρκτος 

Η Μικρά Άρκτος είναι αστερισμός που σημειώθηκε στην αρχαιότητα από τον Πτολεμαίο και είναι ένας από τους 88 επίσημους αστερισμούς που θέσπισε η Διεθνής Αστρονομική Ένωση. Είναι αειφανής στην Ελλάδα, δηλαδή είναι διακριτή όλο το 24ωρο. 

 

Τα επτά φωτεινότερα άστρα της Μικράς Άρκτου δίνουν την εντύπωση ότι σχηματίζουν μια κουτάλα, όμως τα 4 είναι αμυδρά. Το άστρο στην άκρη του χερουλιού της κουτάλας είναι ο Πολικός Αστέρας, ο αστέρας που χρησιμεύει για τον εντοπισμό του Βορρά.

Μεγάλη Άρκτος

Η Μεγάλη Άρκτος είναι αστερισμός που σημειώθηκε στην αρχαιότητα από τον Πτολεμαίο, αναγνωρισμένος από τη Διεθνής Αστρονομική Ένωση. Είναι, επίσης, αειφανής στην Ελλάδα και ο τρίτος μεγαλύτερος σε έκταση αστερισμός. Υπήρξε ανέκαθεν ο γνωστότερος αστερισμός, ως προς το τμήμα του με το χαρακτηριστικό σχήμα της «κατσαρόλας» ή το λεγόμενο «άροτρο».

Πώς τις εντοπίζουμε;

Αρχικά βρίσκουμε την Μεγάλη Άρκτο, προεκτείνουμε την ευθεία της πλευράς της «κατσαρόλας» και έτσι βρίσκουμε τον Πολικό Αστέρα, δηλαδή, την άκρη της Μικράς Άρκτου. Η απόσταση Μεγάλης Άρκτου και Πολικού Αστέρα είναι περίπου πέντε φορές το μήκος της πλευράς της «κατσαρόλας». Με αυτόν τον τρόπο εντοπίζουμε και τους δύο αστερισμούς.

 

Πηγές:

https://www.olympia.gr/931084/ellada/mythoi-ton-asterismon-mikri-arktos-kai/

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9C%CE%B9%CE%BA%CF%81%CE%AC_%CE%86%CF%81%CE%BA%CF%84%CE%BF%CF%82

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9C%CE%B5%CE%B3%CE%AC%CE%BB%CE%B7_%CE%86%CF%81%CE%BA%CF%84%CE%BF%CF%82

 

Τελευταίες ανακαλύψεις

• Με το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb παρατηρούνται οι πρώτοι γαλαξίες που δεν είχαν εντοπιστεί ποτέ

Φωτεινοί γαλαξίες που σχηματίστηκαν νωρίς στο σύμπαν, οι οποίοι προηγουμένως ήταν κρυμμένοι, ανακαλύφθηκαν τώρα από το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb της NASA. Αυτή η ανακάλυψη περιλαμβάνει επίσης έναν γαλαξία που μπορεί να σχηματίστηκε μόλις 350 εκατομμύρια χρόνια μετά τη "Μεγάλη Έκρηξη". Σύμφωνα με τους επιστήμονες, είναι τόσο φωτεινά και εκθαμβωτικά που φαίνεται να αμφισβητούν τη γνώση για το πώς προέκυψαν οι γαλαξίες. 

"Για άλλη μια φορά το σύμπαν μας εξέπληξε. Αυτοί οι πρώτοι γαλαξίες είναι πολύ ασυνήθιστοι από πολλές απόψεις", δήλωσε ο Tommaso Treu του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Λος Άντζελες.

 

• Το τηλεσκόπιο Hubble της NASA ανακάλυψε μαύρη τρύπα να διασπά ένα αστέρι
  

Τα περισσότερα αστέρια πεθαίνουν με κρότο και εκρήγνυνται. Ωστόσο, σε ορισμένα αστέρια παρατηρούν έναν διαφορετικό θάνατο και καταναλώνονται από τη μαύρη τρύπα. Οι αστρονόμοι που χρησιμοποιούν το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble της NASA κατέγραψαν λεπτομερώς τις τελευταίες στιγμές ενός αστεριού καθώς καταβροχθίζεται από μια μαύρη τρύπα. Τη παρακολούθησαν να μεταμορφώνει ένα αστέρι σε κάτι που φαινόταν να είναι ένα τεράστιο ντόνατ πριν καταστραφεί εντελώς. Σύμφωνα με την αμερικανική διαστημική υπηρεσία NASA, μόλις ένα αστέρι πλησιάσει αρκετά, διαλύεται σοβαρά από τη βαρυτική έλξη της μαύρης τρύπας και τα αέρια του καταβροχθίζονται ενώ εκπνέεται ένα ισχυρό πεδίο ακτινοβολίας.

 

 

• Το TESS της NASA ανακαλύπτει τον δεύτερο κόσμο στο μέγεθος Γης του Πλανητικού Συστήματος 
  

 

Χρησιμοποιώντας δεδομένα από το Transiting Exoplanet Survey Satellite της NASA, οι επιστήμονες εντόπισαν έναν κόσμο στο μέγεθος της Γης, που ονομάζεται TOI 700 e, όπου θα μπορούσε να εμφανιστεί υγρό νερό στην επιφάνεια ενός πλανήτη. Ο κόσμος έχει το 95% του μεγέθους της Γης και είναι πιθανότατα βραχώδης. Οι αστρονόμοι ανακάλυψαν προηγουμένως τρεις πλανήτες στο σύστημα ΤΟΙ 700, που ονομάζονται TOI 700 b, c και d.

Έμιλι Γκίλμπερτ:

«Αυτό είναι ένα από τα λίγα συστήματα με πολλούς, μικρούς πλανήτες κατοικήσιμης ζώνης που γνωρίζουμε. Αυτό κάνει το σύστημα TOI 700 μια συναρπαστική προοπτική για πρόσθετη παρακολούθηση. Ο πλανήτης e είναι περίπου 10% μικρότερος από τον πλανήτη d, επομένως το σύστημα δείχνει επίσης πώς οι πρόσθετες παρατηρήσεις του TESS μας βοηθούν να βρούμε όλο και μικρότερους κόσμους».
Η Γκίλμπερτ παρουσίασε το αποτέλεσμα εκ μέρους της ομάδας της σε συνάντηση της Αμερικανικής Αστρονομικής Εταιρείας στο Σιάτλ.

 

 

 

Πηγές: 

https://www.ndtv.com/feature/nasas-hubble-telescope-discovers-black-hole-twisting-a-star-into-donut-shape-3732102 m
https://www.nasa.gov/feature/nasa-s-tess-discovers-planetary-system-s-second-earth-size-world

'Ετσι άρχισαν όλα...

 Big Bang

Η επικρατούσα θεωρία για την προέλευση και εξέλιξη του σύμπαντος είναι η θεωρία του Big Bang - θεωρία της Μεγάλης Έκρηξης. Είναι η θεωρία σύμφωνα με την οποία το σύμπαν δημιουργήθηκε πριν από περίπου 14 δισεκατομμύρια χρόνια. Στην πραγματικότητα, δεν πρόκειται για καμία έκρηξη όπως τη γνωρίζουμε, αλλά για μια ταχύτατη διαστολή.

Το σύμπαν, αρχικά βρισκόταν σε μια εξαιρετικά θερμή και πυκνή κατάσταση και μέσα από τη «Μεγάλη Έκρηξη» άρχισε να ψύχεται και να διαστέλλεται όπου συνεχίζεται και σήμερα με γοργό ρυθμό αυτή η διαστολή. Όλα αυτά, μέσα σε επτά λεπτά!

Ο όρος Big Bang χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά από τον Φρεντ Χόυλ σε ραδιοφωνική εκπομπή του BBC, που δημοσιεύθηκε το 1950. Ο Χόυλ δεν χρησιμοποίησε τον όρο για να περιγράψει μία θεωρία, αλλά για να ειρωνευθεί τη νέα ιδέα. Παρ'όλα αυτά, ο όρος επικράτησε, αποβάλλοντας το ειρωνικό του περιεχόμενο. 

 

 

 Πιο αναλυτικά:  

 

 

 

Πηγές:

https://www.dwrean.net/2022/11/big-bang-theory.html

 

Σπίτι στο διάστημα...

 Διαστημικοί σταθμοί 

Διαστημικός σταθμός ονομάζεται κάθε διαστημόπλοιο ικανό να φέρει πλήρωμα αστροναυτών και να παραμένει στο διάστημα για μεγάλες χρονικές περιόδους (πάνω από ένα έτος), ενώ διαθέτει αποβάθρες από τις οποίες μπορούν να αναχωρήσουν άλλα διαστημόπλοια. Ο σταθμός πρέπει να βρίσκεται κοντά σε ένα ουράνιο σώμα π.χ. η Γη, ο Ήλιος, έτσι ώστε να μην χρειάζεται καύσιμα. Μέχρι σήμερα η ανθρωπότητα έχει κατορθώσει να δρομολογήσει τους διαστημικούς σταθμούς μόνο σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη. Από τον Απρίλιο του 2018, όταν κατέπεσε στη Γη ο πειραματικός κινεζικός διαστημικός σταθμός Τιάν-γκονγκ 1, δύο διαστημικοί σταθμοί βρίσκονται σε τροχιά: ο μεγάλος Διεθνής Διαστημικός Σταθμός, που είναι μόνιμα επανδρωμένος, και και ο Τιάν-γκονγκ 2 που εκτοξεύτηκε στις 15 Σεπτεμβρίου 2016 και δεν είναι μόνιμα επανδρωμένος.

 

Διεθνής Διαστημικός Σταθμός:

• Η συναρμολόγηση του ξεκίνησε τον Νοέμβριο του 1998
• Το πρώτο του πλήρωμα εγκαταστάθηκε τον Νοέμβριο του 2000.
• Ο ΔΔΣ εξακολουθεί και σήμερα να βρίσκεται σε φάση ανάπτυξης. Είναι ορατός από τη Γη με γυμνό μάτι με απόσταση από την επιφάνειά της περίπου 400 χ.μ.

Πηγές:
https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%94%CE%B9%CE%B1%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%82_%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%B8%CE%BC%CF%8C%CF%82
https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%94%CE%B9%CE%B5%CE%B8%CE%BD%CE%AE%CF%82_%CE%94%CE%B9%CE%B1%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%82_%CE%A3%CF%84%CE%B1%CE%B8%CE%BC%CF%8C%CF%82

Τα πρώτα βήματα του ανθρώπου στο διάστημα

Γιουρι Γκαγκάριν

Ο Γιούρι Αλεξέγιεβιτς Γκαγκάριν ήταν Σοβιετικός κοσμοναύτης που, στις 12 Απριλίου του 1961 (27 ετών), έγινε ο πρώτος άνθρωπος που ταξίδεψε στο διάστημα και μπήκε σε τροχιά γύρω από τη Γη. Αυτή η ημερομηνία γιορτάζεται ως "Ημέρα του Κοσμοναύτη" στη Ρωσία ή ως "Νύχτα του Γιούρι" παγκοσμίως.

Έγινε διάσημος και εξαιρετικά δημοφιλής παγκοσμίως, και του απονεμήθηκε ένας μεγάλος αριθμός μεταλλίων και βραβεύσεων, ανάμεσα τους και αυτό του Ήρωα της Σοβιετικής Ένωσης η οποία ήταν και η ανώτατη διάκριση της χώρας. Η πτήση του με το Βοστόκ-1 ήταν η μοναδική στην οποία συμμετείχε και έπαιξε ρόλο στις διαστημικές προσπάθειες της Σοβιετικής Ένωσης. Αργότερα απέκτησε τη θέση του αναπληρωτή διευθυντή εκπαίδευσης στο κέντρο εκπαίδευσης κοσμοναυτών έξω από τη Μόσχα, το οποίο ονομάστηκε προς τιμή του.

Έτσι άρχισε η εκπαίδευσή του...

Το 1955 μπήκε στη Σχολή Πιλότων στο Όρενμπουργκ. Αποφοίτησε το 1957, ενώ αργότερα έγινε δοκιμαστής πιλότος, πετώντας καινούργια και πειραματικά αεροσκάφη. Το 1959 επιλέχτηκε, μαζί με 20 άλλους, για να εκπαιδευτεί ως κοσμοναύτης, με σκοπό την πρώτη πτήση ανθρώπου στο διάστημα.

Ακολούθησε μια πολύ σκληρή διαδικασία επιλογής και εκπαίδευσης. Οι υποψήφιοι κοσμοναύτες έπρεπε, μεταξύ άλλων να βρεθούν ένα 24ωρο σε ένα σκοτεινό και ηχομονωμένο δωμάτιο. Οι τελικοί υποψήφιοι για το πρώτο ταξίδι στο διάστημα ήταν ο Γκαγκάριν και ο Γκέρμαν Τίτωφ, που επιλέχτηκαν και για το μικρό τους ανάστημα (το ύψος του Γκαγκάριν: 1,58), μιας και ο θάλαμος της κάψουλας που θα τους μετέφερε στο διάστημα ήταν εξαιρετικά περιορισμένος και το μικρό βάρος του κοσμοναύτη αποτελεί σημαντικό προσόν, αφού μειώνει το κόστος. Η τελική απόφαση ήταν να πετάξει ο Γκαγκάριν, με τον Τίτωφ σαν εφεδρικό.

Ο Γκαγκάριν πέθανε το 1968 όταν το αεροσκάφος MiG-15 που πετούσε κατά την διάρκεια εκπαίδευσης κατέπεσε από μηχανική βλάβη. Προς τιμή του έχει ιδρυθεί το βραβείο Γιούρι Γκαγκάριν.

Πηγές:

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%93%CE%B9%CE%BF%CF%8D%CF%81%CE%B9_%CE%93%CE%BA%CE%B1%CE%B3%CE%BA%CE%AC%CF%81%CE%B9%CE%BD